Sturen op gronduitgifte bij bedrijventerreinen en werklocaties: Van grondprijs naar ruimtelijke en maatschappelijke waarde

Gemeenten zoeken steeds vaker naar manieren om via gronduitgifte gericht te sturen op het type bedrijf, ruimtelijke kwaliteit en maatschappelijke opgaven op werklocaties. Tegelijkertijd roept dit vragen op over juridische houdbaarheid, marktwerking en wat wel en niet kan binnen het Didam-arrest en het omgevingsrecht.

In dit SKBN Kenniswebinar staan we samen met Leonie Wijsman van AKRO Consult stil bij het opstellen van uitgifteprotocollen en selectieprocedures waarmee gemeenten transparant en juridisch robuust kunnen sturen op ruimte voor werk.

Aan de hand van praktijkvoorbeelden zoals IKDB, Medel, P2, Heesch-West en Quarrelskade, laat Wijsman zien hoe je programmatische, ruimtelijke en duurzaamheidsdoelen concreet kunt verankeren in gronduitgifte, zonder onnodige complexiteit of risico’s. De focus ligt op heldere keuzes, uitlegbare criteria en een uitvoerbare aanpak voor zowel gemeente als markt.

Dit SKBN Kenniswebinar vindt plaats op dinsdag 16 juni van 12 tot 13 uur.

SKBN Kenniswebinars zijn alleen toegankelijk voor leden van SKBN

Nieuws
Het werk verdwijnt geruisloos, zo verliest de stad de functies die haar laten draaien
Het werk verdwijnt geruisloos, zo verliest de stad de functies die haar laten draaien

Vierdejaarstudent Geert van de Ven nam een half jaar lang het werken in de stad in het vizier. Hij onderzocht stedelijke werkmilieus; niet om het belang van ruimte voor werk te benadrukken (dat pleidooi is bekend) maar om aandacht te vragen voor het handelingsperspectief van overheid en markt. “Functiemenging zonder regie mondt uiteindelijk vaak uit in functieverlies.”Nederland weet inmiddels uitstekend hoe functiemenging eruitziet op papier. We kennen de discussies, de studies, de analyses, de beleidsnotities. En toch verdwijnt werk gewoon uit de stad, sluipenderwijs en geruisloos. Niet omdat het overbodig is geworden, maar omdat het in de praktijk structureel het onderspit delft. Tegen duurbetaald wonen. Tegen hoogwaardig kantoorwerk. Tegen alles wat meer oplevert op de korte termijn. Zolang werk niet expliciet wordt beschermd, georganiseerd en vertegenwoordigd, verliest het terrein.Meer vraag naar ruimteDat is opmerkelijk, want de cijfers liegen er niet om. Nederland telt ruim 3.800 bedrijventerreinen. Samen beslaan die circa 81.000 hectare, slechts 2,5 procent van het totale landoppervlak van ons land. Op die beperkte ruimte werkt ongeveer 30 procent van de werkzame beroepsbevolking, wordt circa 40 procent van het bruto binnenlands product verdiend en vindt ongeveer 60 procent van de investeringen in onderzoek en ontwikkeling plaats. Tegelijkertijd groeit de vraag naar bedrijfsruimte richting 2030 met 6 tot 13,5 procent, wat neerkomt op een aanvullende ruimtebehoefte van circa 7.000 hectare. De druk op de ruimte voor werk is daarmee geen theoretisch probleem. Het is een structurele opgave die alleen maar zwaarder wordt.Lees het hele artikel op Gebiedsontwikkeling.nu

28-05-2026
Nieuws
Zo stuurt Noord-Holland op een toekomstbestendige economie
Zo stuurt Noord-Holland op een toekomstbestendige economie

De provincie Noord-Holland faciliteert energie-intensieve industrie alleen nog bij energieknooppunten, en ondersteunt enkel nog economische ontwikkeling die bijdraagt aan een toekomstbestendige economie. Daarvoor hanteert de provincie vijf afwegingsprincipes. Dat staat in conceptontwerp van de omgevingsvisie.Netwerkinfrastructuur voor mobiliteit, energie, drinkwater en data worden sowieso sturender voor toekomstig ruimtegebruik. ‘Tot nu toe was het gebruikelijk dat we de netwerken die nodig waren aanpasten aan het gebruik’, schrijft de provincie in de conceptontwerp omgevingsvisie.Functies worden daarbij zoveel mogelijk geclusterd op plekken waar belangrijke infrastructuur zoals energie en mobiliteit en economische activiteit en innovatie samenkomen. Selectief locatiebeleidDe provincie benadrukt dat het niet meer allen activiteiten overal kan faciliteren, maar enkel ruimtelijke ondersteuning biedt aan economische ontwikkelingen die bijdragen aan een toekomstbestendige economie. Daarvoor hanteert de provincie randvoorwaarden. Dit zijn: een hoge arbeidsproductiviteit of bijdrage aan productiviteitsgroei, efficiënt ruimtegebruik, efficiënt watergebruik, efficiënt energiegebruik, klimaat en gezonde leefomgeving in balans, en de vermindering van het gebruik van grondstoffen. DatacentersNoord-Holland huisvest momenteel de meeste datacenters van Nederland, wat een belangrijke bijdrage levert aan de economie en digitale soevereiniteit. De provincie erkent het belang van datacenters, maar benadrukt de noodzaak van selectiviteit en duurzaamheid in hun plaatsing en beheer, gelet op de beperkte beschikbaarheid van ruimte, energie en water.Vijf afwegingsprincipes voor een toekomstbestendige economie1. Zuinig omgaan met ruimte en beperkte middelenSelectief en efficiënt inzetten van schaarse ruimte en middelen, zoals arbeid, zoetwater en milieuruimte.2. Water en bodem als ordenend principeHet water- en bodemsysteem bepaalt mede waar en hoe ontwikkelingen mogelijk zijn, met aandacht voor waterveiligheid, waterkwaliteit en bodemcondities.3. Omgevingskwaliteit en gezonde leefomgeving waarborgen en bevorderenRuimtelijke ontwikkelingen moeten passen binnen een gezonde, veilige en aantrekkelijke leefomgeving, met respect voor natuur, landschap en erfgoed.4. Sturen vanuit netwerkenNetwerken voor energie, drinkwater, data en mobiliteit worden sturend voor toekomstig ruimtegebruik. Ontwikkelingen vinden plaats waar deze netwerken samenkomen.5. Sturen op randvoorwaarden voor een toekomstbestendige economieEconomische activiteiten worden alleen gefaciliteerd als ze voldoen aan randvoorwaarden voor duurzaamheid, circulariteit en strategische meerwaarde.Rond woningbouwopgaven stapt de provincie af van het adagium ‘eerst bewegen, dan bouwen’, zodat de woningbouw niet verder vertraagd wordt door knelpunten op de mobiliteitsnetwerken (lees ook: Noord-Holland bouwt door, bereikbaarheid komt later wel).De provincie stuurt daarom ook aan op clustering van woon- en werkomgevingen in elkaars nabijheid. Achterliggend doel is ook om een nieuwe mobiliteitsvraag te beperken, aangezien de netwerken tegen de bovengrens van hun capaciteiten aanlopen. 

12-05-2026
Aanmelden nieuwsbrief