De regering moet meer regie nemen bij de herindeling van de economische bedrijvigheid in Nederland. Daar is haast bij geboden want Nederland loopt vast in de grote transitieopgaven in met name de energiesector en landbouw. ‘Investeer in gebieden in plaats van bedrijven’, adviseert het College van Rijksbouwmeester en Rijksadviseurs.  

In de analyse ‘De Economie van de toekomst begint bij de delta’ roept het College van Rijksbouwmeester en Rijksadviseurs (CRa) de nieuwe regering op om met plannen te komen waarmee Nederland vooruit kan en klaar is voor de economie van de toekomst.  

Volgens het college mag daarbij geen tijd worden verloren, want de samenleving worstelt met tekorten aan elektriciteit, schoon water en vooral: ruimte. 

Om de keuzes in goede banen te leiden, presenteerde het college onder meer de volgende adviezen:

  • Maak gebruik van triage bij het toewijzen van schaarse middelen
    De schaarste aan ruimte, duurzame energie en zoet water vereist een ‘triage-benadering’. Dit houdt in dat er prioriteiten moeten worden gesteld bij de inzet van deze schaarse middelen, waarbij ruimtelijke factoren een cruciale rol spelen. Overheden moeten afwegen welke economische activiteiten echt noodzakelijk zijn en welke minder urgent zijn.

 

  • Investeer in gebieden in plaats van bedrijven
    Door te investeren in infrastructuur, waterhuishouding en energiesystemen in bepaalde gebieden, blijven publieke investeringen behouden, zelfs als bedrijven vertrekken. Dit zorgt voor duurzame economische groei en betere vestigingsvoorwaarden. 

 

  • Schep ruimtelijke condities om economische sectoren te sturen 
    Overheden kunnen de ruimtelijke ordening gebruiken om economische sectoren met een grote ruimtelijke impact, zoals de industriële landbouw en de energie-intensieve industrie, te sturen. Dit helpt bij de verdeling van publieke goederen en het bevorderen van duurzame praktijken. 

 

  • Kijk verder dan 2050 bij het plannen van de economie
    Het is belangrijk om bij ruimtelijke en economische planning verder vooruit te kijken dan 2050. Beslissingen die nu worden genomen, hebben invloed op de economie van de 22e eeuw. Dit langetermijnperspectief helpt bij het creëren van een duurzame toekomst. 

 

  • Betrek de transitie naar een duurzame economie in ruimtelijke plannen
    De transitie naar een duurzame economie moet een integraal onderdeel zijn van ruimtelijke plannen zoals de Nota Ruimte. Dit omvat het versterken en herschikken van energie-intensieve industrieclusters, het ontwikkelen van kerncentrales, een waterstofbackbone, en aanlandingspunten voor windenergie van zee.

Belangrijk, aldus het CRa, is dat terughoudend wordt omgegaan met het wijzigen van bestemmingen, want dat is vaak onomkeerbaar. 

‘Vruchtbare landbouwgrond waarop een kassencomplex verrijst verliest kostbare bodemfuncties, een uiterwaarde waar woningen worden gebouwd verliest voor altijd zijn waterbergingsfunctie, op een bedrijventerrein dat een gemengde woonwerkbestemming krijgt wordt de maakindustrie uiteindelijk verjaagd.’


Lees het hele bericht ook op Stadszaken.nl

28-06-2024
Event
Studiereis: Campussen, innovatiedistricten en startup-hubs
Studiereis: Campussen, innovatiedistricten en startup-hubs

Startups en scale-ups zijn een belangrijke motor voor economische groei en verdienvermogen. Veel startups en scale-ups zijn gevestigd op campussen. Het zijn dé plekken waar bedrijven innoveren en waar talent wordt opgeleid, met belangrijke spin-off naar de regionale arbeidsmarkt en economie. Op 1 en 2 april 2026 organiseren BT en TwynstraGudde de zesde 'campusreis'. Dit keer naar de zuidelijke Randstad. Campusomgevingen treken veel talent aan, wat voor overheden, bedrijven en kennis- en onderwijsinstellingen een motief is samen te werken aan de ontwikkeling van een campus- of innovatiedistrict. Het is dan ook niet gek dat bijna elke gemeente of regio in Nederland haar eigen campus, innovatiedistrict of startup-hub wil hebben. Tweedaagse studiereis Na vijf succesvolle eerdere edities zetten we bij deze zesde ‘Studiereis campussen, innovatiedistricten en startup-hubs’ koers naar de Zuidvleugel van de Randstad. We bezoeken een innovatiedistrict en publieke en private campussen. Soms voortgekomen uit een onderwijscampus die bedrijven naar zich toetrekken, of een bedrijfscampussen met een kennis- en onderwijscomponent. Meestal volwassen campussen, maar dit jaar ook een campus/innovatiedistrict dat nog in een pril stadium verkeert, maar waar een grote gebiedsontwikkelaar uit de Brainport-regio zich al financieel aan heeft verbonden en medio 2025 het eerste bedrijfsgebouwen opleverde. We volgen daarbij nagenoeg de route van de ‘Oude Lijn’ van Leiden naar Dordrecht, die zich steeds meer ontwikkelt als een kennis-as. De te bezoeken campussen kunnen dan ook niet los van elkaar worden gezien.  Tijdens de reis, die onder inhoudelijke leiding staat van campus-expert Gregor Heemskerk (partner TwynstraGudde), onderzoeken we wat de lessons learned zijn van de onderstaande innovatiehotspots: LEIDEN BIO SCIENCE PARK Van universiteits- en bedrijvencampus naar innovatiedistrict UNMANNED VALLEY Van vliegveld naar hét Nederlandse testcentrum voor onbemande technologie TITAAN DEN HAAG Van tabaksopslag naar private broedplaats voor creatieve startups en bedrijven BIOTECH CAMPUS DELFT/ PLANET B.IO Van DSM-site naar witte biotech-bedrijvencampus met opschaalcapaciteit LEERPARK DORDRECHT/DUURZAAMHEIDSFABRIEK Van MBO-campus naar maritime onderwijs- en bedrijvencampus MECHATRONICA INNOVATIE CAMPUS SCHIEDAM (MICS) Van verouderd bedrijventerrein naar high tech systems- en materialencampus Centrale vraag deze editie is:  Hoe ontwikkel, organiseer en financier je een campus en wie speelt daarbij welke rol? Subvragen zijn: Hoe stuur je als overheid op de totstandkoming van een campus en hoe werk je daarbij samen met de markt? Hoe stuur je als private organisatie(s) op de totstandkoming van een campus en hoe werk je daarbij samen met de overheid? Hoe betrek je onderwijs- en zorginstellingen en bedrijven bij de campus? Hoe organiseer je vastgoedontwikkeling op campussen/in innovatiedistricten? Hoe zorg je voor huisvesting voor start-ups, hoe bekostig je deze onrendabele faciliteit? Hoe zet je een triple helix-community of campusorganisatie op en hoe bekostig je dit? Hoe zorg je voor een cultuur van kennisuitwisseling en open innovatie waar bedrijven en onderwijs kunnen samenwerken en wat is daarbij de rol van de campusorganisatie? Hoe zet je een innovatieprogramma op? Hoe zorgt je voor levendigheid op de campus/het innovatiedistrict? Facts & Figures Wat: 2-daagse campusreis*; Wanneer: woensdag en donderdag 1 & 2 april 2026; Voor wie: iedereen die bij het ontwikkelen en organiseren van campussen, innovatiedistricten en start-up hubs betrokken is, of daarmee bezig wil; Inclusief: compleet verzorgd met lunches, diner, consumpties, overnachting, mogelijke entreegelden, vervoer, reisbegeleiding en een reisverslag achteraf; Kosten: € 1.550,00  AANMELDEN  

01-04-2026
Nieuws
Provincie Limburg stelt 1,3 miljoen euro beschikbaar voor Limburgs Uitvoeringsprogramma Energiehubs
Provincie Limburg stelt 1,3 miljoen euro beschikbaar voor Limburgs Uitvoeringsprogramma Energiehubs

De Provincie Limburg heeft een start gemaakt met het Limburgs Uitvoeringsprogramma Energiehubs (LUPEH). Dit is opgesteld in samenwerking met de Limburgse gemeenten, de Regionale Energiestrategieën (de 2 RES-regio’s), netbeheerder Enexis en regionale ontwikkelingsmaatschappij LIOF. Vanaf nu is er in totaal 1,3 miljoen euro uit de landelijke Stimuleringsregeling Energiehubs beschikbaar voor ondersteuning aan energiehubs in Limburg. Dit is in lijn met het beleidskader 'Nieuwe energie en schoon leefmilieu', waarin de noodzaak is erkend om bedrijventerreinen en gemeenschappen te ondersteunen bij het realiseren van de transitie-opgaven en het werken aan toekomstbestendige energie-infrastructuur. Samenwerken in een energiehub betekent het delen, opslaan en/of converteren van energie met bijvoorbeeld andere ondernemers. De opwek (bijvoorbeeld via zonnepanelen) en het gebruik van energie wordt op elkaar afgestemd. Alle energie hoeft dan niet tegelijk het overbelaste elektriciteitsnet over. En het zorgt ervoor dat de energievoorziening meer lokaal geregeld wordt. Op woensdag 16 april 2025 verzorgden gedeputeerde Marc van Caldenberg, wethouder John Aarts (gemeente Maastricht) en vertegenwoordigers van bedrijven Sibelco en Wessem Port Services in de Maastrichtse Beatrixhaven symbolisch de lancering van het programma. Op dit bedrijventerrein is sinds ongeveer 1,5 jaar een Gebiedsgerichte Aanpak (GGA) actief waarbij wordt toegewerkt naar een toekomstbestendig energiesysteem. Eén van de opgestarte initiatieven is een groep van vijf bedrijven (Sibelco, Lawter, Janssen Grondverzet, Wessem Port Services en Laura Metaal) die samen met netbeheerder Enexis verkennen of ze een dergelijke energiehub kunnen vormen. Gedeputeerde Marc van Caldenberg: 'Dit programma helpt meebouwen aan het energiesysteem van de toekomst: meer lokale autonomie en eigenaarschap voor bedrijven(terreinen) en energiegemeenschappen, maar ook het verminderen van netcongestie, waardoor bedrijven weer ruimte hebben om uit te breiden en nieuwe bedrijven kans hebben een aansluiting te krijgen op het elektriciteitsnet. Mooi om te zien dat hier in Maastricht diverse bedrijven samen die uitdaging aangaan. Ik hoop dat de regeling veel meer ondernemers stimuleert hiermee aan de slag te gaan!’ Wethouder John Aarts, Gemeente Maastricht: ‘Onze lokale industrie heeft een grote opgave om te verduurzamen. Als gemeente stimuleren we de samenwerking tussen bedrijven en zoeken we samen met deze bedrijven naar oplossingen voor de uitdagingen die de energietransitie met zich meebrengt. Door financiële ondersteuning van de Provincie Limburg kunnen de bedrijven de benodigde extra expertise aantrekken om concrete vervolgstappen te zetten. Dit is een belangrijke stap voor een toekomstbestendig energiesysteem in de Beatrixhaven'. Jan Jansen (Sibelco) en voorzitter van Samenwerkende Ondernemingen Beatrixhaven: ‘Door de gebiedsgerichte aanpak van de gemeente kregen we als bedrijven inzicht in met welke bedrijven we samen konden werken als het gaat om energie-uitwisseling. De afgelopen maanden hebben wij als ondernemers veel tijd geïnvesteerd om gezamenlijk tot een energiehubs met een zogenaamde GroepsTransportOvereenkomst (GTO) te komen. Met deze provinciale subsidieregeling kunnen we de benodigde experts betrekken om op die manier netcongestie te beperken. Zo dragen we bij aan het efficiënter maken van de energievoorziening voor alle bedrijven in de Beatrixhaven’. De provinciale subsidieregeling Het energiesysteem van de toekomst zal zowel centraal als decentraal worden georganiseerd. Hiervoor is door het Ministerie van Klimaat en Groene Groei (KGG) het Stimuleringsprogramma Energiehubs (SEH) ontwikkeld, waarbij ook rijksgelden ter beschikking worden gesteld aan de Provincie Limburg en het LIOF. Via de speciale provinciale subsidieregeling ‘Ondersteuning proceskosten Energiehubs 2025’ kunnen initiatieven vanaf nu een aanvraag indienen bij de Provincie Limburg. De middelen zijn expliciet in te zetten voor gerichte procesondersteuning van de realisatie van energiehubs. Hierdoor kan technische, juridische en financiële expertise worden ingezet in de verdere stappen voor het efficiënter organiseren van de beschikbare elektriciteitscapaciteit.

17-04-2025
Aanmelden nieuwsbrief