Er is een nieuw tijdperk aangebroken wat betreft de woningbouwopgave: met een regiefunctie voor het Rijk en samenwerking tussen markt, corporaties en gemeenten. Co Verdaas, hoogleraar gebiedsontwikkeling aan de TU Delft en dijkgraaf bij Waterschap Rivierenland, juicht deze ontwikkeling toe, maar ziet nog voldoende beren op de weg. “Wat mij echt verbaast, is de verbazing over de stagnatie in de woningbouwopgave. Wat had je verwacht, na jaren van decentralisatie? Je kunt van een gemeente niet verwachten dat ze samen met andere gemeentes keuzes maken over miljardeninvesteringen voor infrastructuur; daar heb je het Rijk voor nodig.” Wat kan een nieuw kabinet betekenen voor de versnelling van de woningbouw?

“Dat er meer sturing nodig is vanuit het Rijk, is evident, maar we moeten daarin niet doorslaan. Naar mijn mening is het Rijk vooral nodig om richting te geven aan de doelen, te monitoren hoe het staat met de voortgang en het doorhakken van knopen zodra er sprake is van bijvoorbeeld bestuurlijke stagnatie. De 1 miljoen woningen die we de komende tien jaar willen realiseren kun je regionaal verdelen, en daar kun je afspraken over maken. Verder moet je als rijk niet op de stoel van de gemeentes gaan zitten. Dat wordt een drama. Het Rijk moet ruimte geven aan regio’s om zelf een goede investeringsagenda op te stellen. Nu vliegen we de opgaven regionaal en sectoraal aan met woondeals, de RES, RAS et cetera. Uiteindelijk gaat het om de samenhang en zullen er een paar knopen moeten worden doorgehakt. Dat is altijd de essentie geweest van Ruimtelijke Ordening, ook door het Rijk.

Nieuwe koers

Het zal zeker meerdere jaren duren voordat we de effecten zien van de nieuwe koers in de woningbouwopgave, na 15 jaar decentralisatie. Hoe snel de gewenste woningbouwcapaciteit wordt behaald, hangt af van de keuzes van een nieuw kabinet. Welke middelen worden vrijgemaakt om het woningbouwprogramma op de rit te zetten? Daarnaast: je kunt wel miljarden toekennen en locaties aanwijzen, maar er moet ook voldoende kennis en kunde aanwezig zijn om de opgave in goede banen te leiden, van ontwerp tot uitvoering. En die is er nu niet. Er is een rapport van de VNG over de slagkracht van gemeentes in het fysieke domein. Daaruit wordt duidelijk dat er de afgelopen jaren, onder druk van de crisis en aandacht voor het sociale domein, heel veel expertise is weggelekt. Nu het fysieke domein weer hoger op de agenda komt, heb je die mensen niet gelijk terug. Daarnaast gaat de implementatie van de Omgevingswet ook de nodige capaciteit vragen. Je zult moeten inzetten op o.a. talentontwikkeling, scholing en capaciteitsvergroting. Je lost het probleem niet op met 10 miljard en het aanwijzen van een paar locaties. Geld, bestuurlijke capaciteit en locaties moeten op orde zijn.

Richting geven in plaats van regie op vierkante meter

Het goede nieuws is: als we kijken naar Nederland en de ruimtelijke opgave afpellen, lijken de nieuwe gebieden voor woningbouw binnen handbereik. Een derde van de woningbouwopgave kunnen we binnenstedelijk oplossen. Vervolgens spreken we met elkaar af dat we van de beste landbouwgronden en natuur afblijven. Dan houd je nog heel veel hectares over waar woningen kunnen worden gebouwd. Vervolgens moet je kijken waar optimaal gebruikgemaakt kan worden van bestaande netwerken op het gebied van OV, autoverkeer en energie. Het is zaak erboven te hangen en met elkaar kaders vast te stellen. Dan hoef je niet als overheid regie te voeren op de vierkante meter, maar dan geef je wel richting aan publieke private en maatschappelijke partners waar de woningbouwopgave kan landen. Maar ook hier geldt: als er geen geld is voor het aanleggen van de noodzakelijke aansluitingen, dan lukt het niet.”

Dit artikel is op 3 september 2021 verschenen op SPRYG Real Estate Academy.

Co Verdaas


Co Verdaas
card image

Event

10-11-2021
BT Event 2021: De kracht van werklocaties

Event

10-11-2021

BT Event 2021: De kracht van werklocaties

Op woensdag 10 november organiseert SKBN samen met BT Magazine en ELBA\REC de 16e editie van het BT Event. Dit jaar zijn we op de locatie van de Brainport Industries Campus in Eindhoven. Onze gastheren zijn: Eindhoven Airport, Flight Forum, gemeente Eindhoven en provincie Noord-Brabant.

De kracht van werklocaties

Stedelijke werklocaties zijn samen met de binnenstad de drijvende kracht van de stedelijke economie. Ze zorgen voor banen en de producten en diensten waar de moderne samenleving op draait. Steeds meer fungeren ze ook als draaischijven in de stadslogistiek, hub voor kennis en innovatie, broedplaats voor creatieve pioniers. Maar die stedelijke werklocaties staan onder druk vanwege de toenemende ruimtebehoefte van andere stedelijke functies, wonen voorop, en het beleid om overlast door verkeer, lawaai en geur te voorkomen. Tegelijkertijd spelen grote transities in bijvoorbeeld de energievoorziening en als gevolg van klimaatverandering.

Met het veranderende karakter van de economie en de logistiek, alsmede door nieuwe trends in hoe we werken, versneld door de coronacrisis, staan stedelijke werkgebieden zelf ook voor transformatieopgaven. De grote uitdaging is om bij de herprofilering in te spelen op genoemde trends en ambities, en zo een volwaardige nieuwe rol in het stedelijk weefsel te kunnen spelen.

Met ons congres "De kracht van werklocaties" willen we dat thema agenderen.

Doel

De deelnemers tonen wat er komt kijken bij het daadwerkelijk bijdragen aan de realisatie van stedelijke ambities door werklocaties. Hoe kun je her profileren en her ontwikkelen naar een gemengd kennis en innovatiedistrict, dat ook voldoet en bijdraagt aan de ambities voor verduurzaming, vergroening etc. Aanmelden voor dit fysieke congres inclusief netwerkborrel is binnenkort mogelijk!

Voor meer informatie kijk op www.btevent.nl.

Lees verder
card image

Opinie

Wat kan een nieuw kabinet betekenen voor woningbouw?

Opinie

09-09-2021

Wat kan een nieuw kabinet betekenen voor woningbouw?

Er is een nieuw tijdperk aangebroken wat betreft de woningbouwopgave: met een regiefunctie voor het Rijk en samenwerking tussen markt, corporaties en gemeenten. Co Verdaas, hoogleraar gebiedsontwikkeling aan de TU Delft en dijkgraaf bij Waterschap Rivierenland, juicht deze ontwikkeling toe, maar ziet nog voldoende beren op de weg. “Wat mij echt verbaast, is de verbazing over de stagnatie in de woningbouwopgave. Wat had je verwacht, na jaren van decentralisatie? Je kunt van een gemeente niet verwachten dat ze samen met andere gemeentes keuzes maken over miljardeninvesteringen voor infrastructuur; daar heb je het Rijk voor nodig.” Wat kan een nieuw kabinet betekenen voor de versnelling van de woningbouw?

“Dat er meer sturing nodig is vanuit het Rijk, is evident, maar we moeten daarin niet doorslaan. Naar mijn mening is het Rijk vooral nodig om richting te geven aan de doelen, te monitoren hoe het staat met de voortgang en het doorhakken van knopen zodra er sprake is van bijvoorbeeld bestuurlijke stagnatie. De 1 miljoen woningen die we de komende tien jaar willen realiseren kun je regionaal verdelen, en daar kun je afspraken over maken. Verder moet je als rijk niet op de stoel van de gemeentes gaan zitten. Dat wordt een drama. Het Rijk moet ruimte geven aan regio’s om zelf een goede investeringsagenda op te stellen. Nu vliegen we de opgaven regionaal en sectoraal aan met woondeals, de RES, RAS et cetera. Uiteindelijk gaat het om de samenhang en zullen er een paar knopen moeten worden doorgehakt. Dat is altijd de essentie geweest van Ruimtelijke Ordening, ook door het Rijk.

Nieuwe koers

Het zal zeker meerdere jaren duren voordat we de effecten zien van de nieuwe koers in de woningbouwopgave, na 15 jaar decentralisatie. Hoe snel de gewenste woningbouwcapaciteit wordt behaald, hangt af van de keuzes van een nieuw kabinet. Welke middelen worden vrijgemaakt om het woningbouwprogramma op de rit te zetten? Daarnaast: je kunt wel miljarden toekennen en locaties aanwijzen, maar er moet ook voldoende kennis en kunde aanwezig zijn om de opgave in goede banen te leiden, van ontwerp tot uitvoering. En die is er nu niet. Er is een rapport van de VNG over de slagkracht van gemeentes in het fysieke domein. Daaruit wordt duidelijk dat er de afgelopen jaren, onder druk van de crisis en aandacht voor het sociale domein, heel veel expertise is weggelekt. Nu het fysieke domein weer hoger op de agenda komt, heb je die mensen niet gelijk terug. Daarnaast gaat de implementatie van de Omgevingswet ook de nodige capaciteit vragen. Je zult moeten inzetten op o.a. talentontwikkeling, scholing en capaciteitsvergroting. Je lost het probleem niet op met 10 miljard en het aanwijzen van een paar locaties. Geld, bestuurlijke capaciteit en locaties moeten op orde zijn.

Richting geven in plaats van regie op vierkante meter

Het goede nieuws is: als we kijken naar Nederland en de ruimtelijke opgave afpellen, lijken de nieuwe gebieden voor woningbouw binnen handbereik. Een derde van de woningbouwopgave kunnen we binnenstedelijk oplossen. Vervolgens spreken we met elkaar af dat we van de beste landbouwgronden en natuur afblijven. Dan houd je nog heel veel hectares over waar woningen kunnen worden gebouwd. Vervolgens moet je kijken waar optimaal gebruikgemaakt kan worden van bestaande netwerken op het gebied van OV, autoverkeer en energie. Het is zaak erboven te hangen en met elkaar kaders vast te stellen. Dan hoef je niet als overheid regie te voeren op de vierkante meter, maar dan geef je wel richting aan publieke private en maatschappelijke partners waar de woningbouwopgave kan landen. Maar ook hier geldt: als er geen geld is voor het aanleggen van de noodzakelijke aansluitingen, dan lukt het niet.”

Dit artikel is op 3 september 2021 verschenen op SPRYG Real Estate Academy.

Lees verder
card image

Nieuws

Plannen voor natuurinclusief pand op Green Park Aalsmeer

Nieuws

05-04-2021

Plannen voor natuurinclusief pand op Green Park Aalsmeer

Heembouw/ Stellar Development heeft onlangs plannen gepresenteerd voor een nieuw pand aan de Hollandweg (de kavel tussen de N201, de Hornweg en de Hollandweg). Het gaat om een ‘duurzaam, natuurinclusief en klimaatadaptief’ distributiecentrum ontworpen door Heembouw Architecten. Zo krijgen de gevels een groene plint met klimplanten en geïntegreerde nestkasten, die geschikt zijn voor inheemse vogelsoorten, zoals de gierzwaluw.

“We vinden het belangrijk om met ons gebouw een positieve impact op mensen en hun leefomgeving te hebben”, zegt Robert Dolieslager, manager bij Heembouw Bedrijfsruimten B.V. “Met dit ontwerp sluiten wij aan op de ambities van Green Park Aalsmeer wat betreft ecologie, circulariteit, energie en klimaatbestendigheid.”

Veel groen

Het pand krijgt een natuurlijk groene uitstraling. Aan de achterzijde en de zijkanten van het pand komt een brede, bloemrijke groenstrook met volwassen bomen. En boven de expeditieruimte (aan de voorzijde van het pand) komt een daktuin van circa 3000 m2 met onder andere fruitbomen. Op de rest van het dak komen wat de ontwikkelaar betreft PV-panelen, die bijna 1000 huishoudens van stroom kunnen voorzien. Verder krijgt het pand rondom (behalve aan de voorzijde) een groene plint van circa 3 meter hoog, voorzien van klimplanten en nestkasten voor vogels en vleermuizen. Het pand krijgt een aardentint, die goed past bij het groen.

Oog voor omgeving

Heembouw heeft ook goed nagedacht over de relatie van het pand met zijn directe omgeving, zegt Dolieslager: “Daglicht komt aan de achterzijde van het gebouw binnen via kunststof panelen. Deze zijn lichtdoorlatend, maar niet transparant, zodat de privacy van omwonenden is geborgd.  Verder komen de parkeerterreinen aan de kant van de Middenweg en dus uit het zicht van de omwonenden. Het verkeer komt via een aparte afrit van de N201 aan bij  het gebouw en verlaat het terrein via de Hollandweg. Ook daar zullen omwonenden relatief weinig overlast van ondervinden.”

Lees verder