Het leegstandspercentage op bedrijventerreinen zakte dit jaar naar een recordlaagte van 1,8 procent, meldde Stec Groep gisteren. De cijfers laten wederom zien dat werklocaties laag staan op de gemeentelijke agenda, reageert expert Cees-Jan Pen. ‘Werklocaties zijn nog steeds het stiefkindje van de ruimtelijke ordening. Vooral het mkb gaat gebukt onder de huidige ontwikkelingen. Helaas moet ik blijven herhalen dat er in een aantrekkelijke stad ook ruimte moet zijn om te werken.’

De leegstand van bedrijfsruimten zakte in 2022 naar 3,8 procent. Op bedrijventerreinen is de situatie nog penibeler: daar bedraagt de leegstand op dit moment 1,8 procent. Dat blijkt uit de 'Aanbodmonitor bedrijfsruimte op bedrijventerreinen’ van adviesbureau Stec Groep.

Een zorgelijke ontwikkeling. 5 procent frictieleegstand is wenselijk om verhuizingen, verbouwingen, nieuwe huurcontracten, uitbreidingen en dynamiek op werklocaties mogelijk te maken. Het aanbod dat er wel is, is bovendien van lage kwaliteit en voldoet niet aan de duurzaamheidscriteria. 

Druk van wonen

De leegstand op bedrijventerreinen loopt al een aantal jaar terug, door de toenemende druk op de ruimte in Nederland. De vraag is of de focus op transformatie van werklocaties tot gemengde woon-werkgebieden van belang is. Stec Groep-adviseur Callum Lewis en Pen denken van wel.

‘Te veel werklocaties staan onder druk omdat er gewoond moet worden. Wonen gaat voor werken’, zegt Pen. ‘Er worden functies geplaatst op bedrijventerreinen die in gemengde gebieden en in woonwijken thuishoren. Winkels, fitness, maatschappelijk, sport, enzovoort. Er is een tekort aan ruimte om te werken, dus we moeten veel strikter en voorzichtiger zijn met het toestaan van functies die er niet per se horen.’

Mkb is de dupe

De lage leegstand heeft vooral gevolgen voor het midden en kleinbedrijf. Omdat er zonder frictieleegstand nauwelijks doorstroming mogelijk is, kunnen mkb’ers niet of nauwelijks een geschikte bedrijfslocatie vinden, laat staan aan uitbreiding denken. 

‘Ze hebben ook niet de financiële middelen om op te bieden tegen de vermogende logistieke sector en kunnen ook niet zo snel vijftig kilometer verhuizen voor een geschikte bedrijfsruimte’, zegt Lewis van Stec Groep. Pen: ‘Dit gaat duidelijk ten koste van het mkb, dat lokaal gebonden is. Het wordt tijd om afspraken te maken over betaalbare werkruimtes.’

Voorbereiden op na 2030

De komende jaren blijft de vraag naar werklocaties toenemen. Volgens Lewis bereikt de ruimtevraag zijn piek na 2030, om in de volgende jaren weer af te nemen. Op dat moment bereikt de ruimtevraag vanuit de lineaire economie (in tegenstelling tot de circulaire economie) zijn piek. Daarna zal vooral vraag zijn vanuit de circulaire economie.

Lewis: ‘We moeten bouwen om de krapte tegen te gaan, maar niet domweg. Het is niet de bedoeling dat we gaan bouwen voor leegstand. Kijk dus goed naar wat en waar er gebouwd wordt, want na 2030 kan er weer behoefte zijn aan andere functies. Het is goed om rekening te houden met na 2030, zodat verschillende bedrijfsruimten die dan leeg komen te staan getransformeerd kunnen worden tot woningen, kantoren of circulaire functies.’ 

Wake-up call

Ook Pen roept op om nu echt met verduurzaming van werklocaties aan de slag te gaan en meer te focussen op beter benutten van bestaande locatie. ‘Dat er genoeg ruimte is op bedrijventerreinen, is nu toch wel echt een misvatting gebleken. De krapte is groter dan gedacht. Er is geld en mankracht om de toekomst werkproof te maken, dus laat deze cijfers een wake-up call zijn voor de coalitieonderhandelingen in gemeenten. Er moeten toch ook gewoon dingen gemaakt worden.’

ELBA\REC

ELBA\REC en SKBN werken al jaren nauw samen en sinds medio 2018 is ELBA\REC ook kennispartner van SKBN. Via vakmedia zoals BT Magazine en Stadszaken, en o.a. door het BT Event is ELBA\REC een bron van informatie voor bedrijventerreinprofessionals.

info@elba-rec.nl
033 - 87 00 100

ELBA\REC
card image

Event

10-11-2022
BT Event 2022 | DE STRIJD OM DE RUIMTE

Event

10-11-2022

BT Event 2022 | DE STRIJD OM DE RUIMTE

Ruim 3.800 bedrijventerreinen en werklocaties in Nederland herbergen 50 procent van alle banen en vertegenwoordigen 60 procent van alle R&D-investeringen. Van de grootste R&D-bedrijven is zelfs 80 procent gesitueerd op een bedrijventerrein.

Volgens de meest actuele raming van het ministerie van EZK bestaat er tot 2030 behoefte aan 5500 tot 9500 hectare betaalbare ruimte voor werken. Afgelopen jaren verdween echter een oppervlakte van 4600 hectare bedrijventerrein, vaak door transformatie naar wonen. En die druk op de ruimte door wonen houdt de komende jaren ook aan.

Ondertussen neemt de vraag naar milieuruimte alleen maar toe vanwege de transitie naar een circulaire economie. Bestaande (milieu)ruimte op werklocaties wordt echter nog onderbenut. Dat geldt eveneens voor het – enorme – verduurzamingspotentieel op bedrijventerreinen en werklocaties.
 
Tijdens het 17e BT Event op donderdag 10 november in Lumen Hotel & Events in Zwolle, staan het borgen van ruimte voor werken en het werken aan toekomstbestendige werklocaties centraal.

Voor een economisch sterker en duurzamer Nederland kúnnen en mógen werklocaties niet over het hoofd worden gezien.

Klik hier voor meer informatie over het programma en aanmelden

Over het congres

Het BT Event is sinds 2006 hét netwerkevenement waarop het maatschappelijk en economisch belang van werklocaties en bedrijventerreinen centraal staan. De nadruk ligt niet alleen op fysieke ruimte voor werklocaties, maar tevens op het functioneren van deze werklocaties in een snel veranderende wereld. Dat gaat zowel over het economische functioneren van werklocaties en innovatiemilieus, als over de snel veranderende duurzame eisen die natuur én mens stellen aan onze leef- en werkomgevingen.
 
Het BT Event is een initiatief van SKBN en vakblad BT, en wordt dit jaar georganiseerd in samenwerking met Gemeente Zwolle, Provincie Overijssel en Oost NL.

 

Lees verder
card image

Nieuws

Gemeente Utrecht en NV OMU gaan bestaande werklocaties verbeteren

Nieuws

12-04-2022

Gemeente Utrecht en NV OMU gaan bestaande werklocaties verbeteren

De gemeente Utrecht en de Ontwikkelingsmaatschappij van de provincie Utrecht, de NV OMU, slaan de handen ineen voor het verbeteren van bestaande werklocaties in de stad. Hiervoor tekenden de gemeente en NV OMU een intentiedocument waarin ze aangeven gezamenlijk te willen investeren in het beter benutten van bestaande werklocaties in de gemeente Utrecht waar intensivering van werkgelegenheid mogelijk is.

Op deze manier willen de partijen samen de groei van de werkgelegenheid in Utrecht ondersteunen die de komende jaren wordt verwacht en wordt bijgedragen aan de doelstelling om binnen de bestaande grenzen van de stad te verdichten. Zo kunnen in de toekomst meer mensen in Utrecht werken.

Met het ondertekenen van de overeenkomst geven gemeente Utrecht, NV OMU en provincie Utrecht aan het belangrijk te vinden om bestaande werklocaties in de stad beter te benutten. Het gaat om locaties in Utrecht die mogelijkheden bieden voor intensiever gebruik. De beoogde aanpak bestaat vooral uit het herontwikkelen van bestaand vastgoed via NV OMU in samenwerking met marktpartijen en vastgoedeigenaren. Ook wordt ingezet op verbetering van de leefbaarheid van bedrijventerreinen en intensivering van arbeidsplaatsen op die locaties. Dit biedt ruimte voor de groei van de werkgelegenheid en vermindert de druk om nieuwe bedrijventerreinen aan te leggen.

Utrecht sterker en beter uit de crisis

Het verbeteren van bestaande Utrechtse werklocaties vormt een onderdeel van een breed pakket aan steunmaatregelen van de gemeente Utrecht. Utrecht investeert in een gezonde en veerkrachtige stad om beter en sterker uit de coronacrisis te komen. De maatregelen versterken de bestaanszekerheid, het welzijn en de gezondheid van Utrechters, brengen de economie weer op gang, geven ruimte aan sport en cultuur en investeren in de begeleiding naar werk en opleidingen. Stap voor stap werkt Utrecht zo toe naar een toekomst waarin voluit ruimte is voor leven en werken. Utrecht doet dit samen met inwoners, maatschappelijke organisaties en ondernemers.

Lees verder
card image

Nieuws

Bedrijventerreinen cruciaal in de energietransitie

Nieuws

10-03-2022

Bedrijventerreinen cruciaal in de energietransitie

Kansen inzichtelijk gemaakt door een gezamenlijk onderzoek van NHN en PHB

In opdracht van Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord (NHN) en PHB heeft Buck Consultants International de kansen voor energietransitie op alle bedrijventerreinen in Noord-Holland Noord en de Metropoolregio Amsterdam (MRA) in kaart gebracht. Conclusie is dat er op verschillende bedrijventerreinen in Noord-Holland al het nodige gebeurt, maar ook dat nog heel veel winst te behalen valt.

Voor ieder terrein (in totaal 380 terreinen) zijn op basis van databronnen de kansen inzichtelijk gemaakt. Daarnaast zijn maatregelen en instrumenten uiteengezet waarmee ondernemers en gemeenten aan de slag kunnen om die kansen te benutten.

Download hier het eindrapport van het onderzoek ‘Energietransitie op bedrijventerreinen in Noord-Holland en Flevoland’

Ondernemers(verenigingen) en gemeenten willen over het algemeen graag aan de slag met de energietransitie op bedrijventerreinen maar weten vaak niet hoe en waarmee het beste kan worden begonnen. Voor ieder bedrijventerrein in Noord-Holland is nu op basis van databronnen inzichtelijk wat de kansen zijn voor energietransitie. Voorbeelden van deze databronnen bij ondernemers(verenigingen) zijn o.a.: het energieverbruik, de aanwezigheid en de potentie van zonnepanelen op daken, aanwezige restwarmtebronnen en energielabels van gebouwen. Op basis van deze informatie zijn voor iedere werklocatie de vijf meest kansrijke maatregelen opgesteld.

Ideeën over energietransitie concreet maken

De databronnen zijn toegevoegd aan de Atlas Plabeka, een dashboard met veel data over werklocaties. Het dashboard geeft inzicht en biedt een basis voor een goed onderbouwd plan van aanpak om met de energietransitie aan de slag te gaan. Ontwikkelingsbedrijf NHN en PHB zijn beschikbaar om bedrijven(terreinen) te ondersteunen vanuit een neutrale rol. In deze rol zullen ze kosteloos adviseren en ondersteunen. Ook zal worden geholpen met concrete voorbeelden, subsidies en het maken van business cases. De twee organisaties hebben veel ervaring op het gebied van energietransitie en kunnen hierdoor ideeën concreet maken gericht op uitvoering.

Nico Meester, projectleider bij Ontwikkelingsbedrijf NHN: “Voor bedrijven wordt het steeds belangrijker om aandacht aan hun energiehuishouding te besteden. De maatschappelijke druk om de CO2-uitstoot terug te dringen groeit. De energieprijzen stijgen enorm en de leveringszekerheid, ook wel bekend als netcongestie, is niet altijd meer zeker. Dit maakt dat bedrijven steeds meer op zoek zijn naar duurzame opwek en opslag van energie, individueel en collectief. De technieken zijn er en de business cases worden steeds aantrekkelijker.”

Elektriciteitsnet ontlasten door energietransitie bedrijventerreinen

Bedrijventerreinen spelen een grote rol in het energieverbruik van Noord-Holland. De vraag naar energie overtreft het aanbod dat het elektriciteitsnet aankan en energietransitie van bedrijventerreinen biedt hierbij kansen.

Frans van der Beek, programmamanager PHB: “Bedrijventerreinen zijn onmisbaar in de energietransitie. De energietransitie op bedrijventerreinen biedt grote kansen voor Rijk, provincies en gemeenten. Het gaat dan onder andere om forse stappen die gezet kunnen worden met betrekking tot energiebesparing en het opwekken van duurzame energie. Maar bedrijventerreinen zijn ook cruciaal om de problemen rond het elektriciteitsnet op te lossen. Door met slimme oplossingen energie op te slaan en onderling uit te wisselen kan het elektriciteitsnet ontlast worden en kunnen bedrijven hun duurzame ambities realiseren. Al deze maatregelen leveren daarnaast een grote bijdrage in het reduceren van CO2.”

Atlas Plabeka

Koplopers

Op verschillende bedrijventerreinen in Noord-Holland Noord en de MRA zijn al grote stappen gezet om energie te besparen, duurzame energie op te wekken, uit te wisselen en op te slaan. Deze koplopers dienen als voorbeeld in de regio. Bedrijventerrein Boekelermeer in Alkmaar is zo’n voorbeeld waar energietransitie op stoom is. Op dit terrein is een groot aantal zonnepanelen geplaatst, is een warmtenet aanwezig en er wordt groengas geproduceerd. Ook kan waterstof worden getankt en is een expertisecentrum aanwezig waar bedrijven energieopslag in accu’s realiseren en waterstof produceren en opslaan. Een ander voorbeeld is GreenBiz IJmond. Vanuit dit initiatief is een Lokale Energie Markt (LEM) opgezet en wordt op meerdere bedrijventerreinen in de IJmond grootschalig geïnvesteerd in energiebesparing en duurzame opwek door middel van zonnepanelen.

Op maandag 14 maart werd via NHNEXT een livestream uitgezonden over dit thema.

Bekijk hier de livestream terug op NHNEXT

Lees verder