De gemeente Eindhoven weet hoe het de verwachte ‘schaalsprong’ op een groene manier moet aanvliegen. In de Groenvisie 2040 die begin dit jaar werd vastgesteld, staat onder meer dat er 60 hectare groen toegevoegd moet worden aan Eindhoven om genoeg vierkante meter groen per woning te waarborgen. Met alleen publiek geld gaat de gemeente er echter niet komen, zo leerde het Eindhoven Airport District al. Bedrijven en ondernemers moeten de kar trekken.


De eerste etappe van de Groene Gezonde Bedrijventerreinen Estafette ging van start op de High Tech Campus in Eindhoven. Wethouder Rik Thijs, van klimaat, energie, grond en vergroening, opende de bijeenkomst met een schets van de groene ambities van de stad. ‘Eindhoven staat voor een schaalsprong. Door de groei van hightech bedrijven als ASML en Philips verwacht de gemeente tot 2050 ongeveer 50.000 nieuwe inwoners te verwelkomen. Die nieuwe inwoners hebben naast een woning ook een aantrekkelijke leefomgeving met veel groen nodig.’

En dus moet de gemeente aan de slag met het toevoegen van groen aan de stad. Eerder dit jaar kocht de gemeente al het voormalige landgoed Wielewaal (142 hectare) van Philips-eigenaar Frits Philips voor 29 miljoen euro om er een openbaar park voor alle Eindhovenaren van te maken.

Maar dat is niet genoeg om ongewenste effecten van verstening als hittestress en wateroverlast voor heel Eindhoven tegen te gaan, zo laat de volgende spreker Joost Verhagen zien op een kaart over de verstening in Eindhoven. De directeur van Cobra Groeninzicht vertelt dat op bedrijventerreinen de versteningsdichtheid het hoogst is, en dat Eindhoven er ook in andere delen van de stad niet goed voor staat. Om de groeivraag te bolwerken moet de gemeente daarom nu aan de slag met groen, aldus Verhagen.

De Eindhovense wethouder Rik Thijs noemt dat de gemeente een ontwikkelplan heeft om 600 ha in Eindhoven te vergroenen. Het is daarbij van belang dat groene wegen aan elkaar worden verbonden om een corridor te vormen en om als gemeente plekken aan te wijzen die zich lenen voor vergroening, zoals eerder op het Clausplein in het centrum al gebeurde. Daar werkte de gemeente met ondernemers samen om het plein te vergroenen, omdat ondernemers op die manier kansen zagen om waarde toe te voegen aan hun pand.

Privaat geld voorwaarde
Privaat geld is (bijna) een voorwaarde om de vergroeningsmissie van Eindhoven te laten slagen. Met alleen subsidies voor ondernemers om privé-kavels te vergroenen of een investeringsaftrek bij Interpolis komt de gemeente er niet. Ondernemers moeten ook investeren in de openbare ruimte, vertelt adviseur gebiedsontwikkeling bij Flight Forum Jesse Poppema. Hij noemt het financiële instrumentarium om Eindhoven Airport District, waartoe Flight Forum samen met Eindhoven Airport en bedrijventerrein Eindhoven Airport behoort, een van de grootste lessen.

Poppema: ‘We verkennen nu het plan van een rondweg rond het Eindhoven Airport District. Parkeren kunnen we dan verplaatsen naar het buitengebied. Daardoor is er meer ruimte voor groen op de bedrijventerreinen. De gebiedsvisie is goedgekeurd door de gemeenteraad.’

De volgende stap? ‘Het verkennen van de kosten. Je hebt een financieringsinstrument nodig, met publiek geld alleen komen we er niet. Een Bedrijfsinvesteringszone (BiZ) zou ons misschien kunnen helpen.’

Een BiZ is een afgebakend gebied zoals een winkelstraat of een bedrijventerrein waarbinnen ondernemers samen investeren in de kwaliteit van hun bedrijfsomgeving. Alle ondernemers in de BiZ betalen daaraan mee. Om een BiZ op te richten, moet twee derde van de ondernemers in het gebied en de gemeenteraad akkoord gaan. De gemeenteraad, omdat het geld van de ondernemers door de gemeente wordt geïnd en vervolgens weer wordt uitgekeerd aan het ondernemersfonds.

High Tech Campus
Dat er voor Bedrijfsinvesteringszones kansen liggen om Eindhovense bedrijventerreinen te vergroenen, blijkt wel uit het voorstel van Eindhovens grootste bedrijventerrein De Hurk om een BiZ in te stellen. Deze week keurt de gemeenteraad het voorstel van De Hurk naar alle waarschijnlijkheid goed.

Op de High Tech Campus, waar onder meer Philips zich heeft gevestigd, wordt een andere wedstrijd gespeeld. Omdat de High Tech Campus altijd een eigenaar heeft gehad (inmiddels Oaktree Capital Management, red.), behoort de campus al tot een van de groenste werklocaties van Nederland. ‘Binnen vier jaar willen we de duurzaamste campus van Nederland zijn’, eindigde Mart Hoppenbrouwers van Dolmans Landscaping Group de Groene Gezonde Bedrijventerreinen Estafette. Daarna kregen de bezoekers de kans om tijdens een rondleiding met eigen ogen te zien hoe de campus met een prachtig groenblauw landschap bijdraagt aan biodiversiteit, gezondheid van werknemers en klimaatadaptatie. Ze leerden dat een dergelijk landschap al met enkele makkelijke interventies, zoals het niet kappen van het riet en het niet maaien van het graas, gerealiseerd kan worden. Dat maakt de campus al tot een potentieel leefgebied voor diersoorten als de kiemsalamander en de bunzing.


De Groene Gezonde Bedrijventerreinen Estafette is een initiatief van Stichting Steenbreek, SKBN, Natuur- en Milieufederaties en Samen Klimaatbestendig. In samenwerking met NL2025 en zijn aanjagers willen we dat meer bedrijventerreinen duurzaam worden ingericht en natuurinclusief en klimaatbestendig zijn. Het komend jaar zullen we bijeenkomsten in de vorm van excursies organiseren op inspirerende en vooruitstrevende groenblauwe bedrijventerreinen door heel Nederland. Op deze events zullen wethouders, beleidsmakers, NGO’s en ondernemers bij elkaar komen.

 

13-10-2022
Nieuws
Stadseiland-Zuid in Utrecht klaar voor volgende stap naar gemengd en toekomstbestendig stadsdeel
Stadseiland-Zuid in Utrecht klaar voor volgende stap naar gemengd en toekomstbestendig stadsdeel

Stadseiland‑Zuid in Utrecht maakt zich op voor een grote verandering: van bedrijventerrein naar een gemengd stadsdeel waar ruimte is voor wonen, werken en recreëren. In de Programmatische Verkenning staat hoe deze ontwikkeling de komende jaren wordt aangepakt. Dit document vormt het startpunt voor de gesprekken met bewoners, ondernemers, de gemeenteraad en andere partners.Stadseiland‑Zuid heeft de potentie om uit te groeien tot een aantrekkelijk centrumgebied binnen Groot Merwede, met ruimte voor een stevige mix van wonen én werk. Naast de geplande meer dan 10.000 woningen ontstaat er ruimte voor circa 7.100 banen, variërend van maakbedrijven en creatieve ondernemingen tot maatschappelijke en commerciële voorzieningen. Met de komst van de Merwedelijn, groene stadsstraten en het nieuwe oeverpark Rondje Stadseiland krijgt het gebied een compleet nieuw karakter.“De ontwikkeling van Stadseiland‑Zuid vraagt om dappere keuzes en een nauwe samenwerking met de ondernemers en bewoners die hier nu al actief zijn. We willen een gebied maken waar je prettig kunt wonen én werken, met voldoende voorzieningen en ruimte voor economische ontwikkeling,” aldus wethouder Schilderman (o.a. Ruimtelijke Ordening).Het gebied kent ook duidelijke opgaven om bestaande barrières om te zetten in gebiedskwaliteiten. Samen met het Rijk en regionale partners verkent de gemeente in vervolgonderzoeken maatregelen om deze uitdagingen aan te pakken, zoals alternatieven voor de verkeersafwikkeling en slimme oplossingen voor een gezondere en stillere leefomgeving. Deze opgaven maken onderdeel uit van de vervolgstappen.Groot Merwede en RijnenburgStadseiland‑Zuid vormt samen met o.a. Papendorp en Merwede het gebied Groot Merwede, dat tussen Utrecht Centraal en Nieuwegein ligt. Het is één van de grootste toekomstige woningbouwlocaties van Nederland. Samen met de ontwikkeling van Rijnenburg biedt dit gebied ruimte voor de groeiende behoefte aan betaalbare woningen, voorieningen én werklocaties.Het Rijk erkent deze landelijke behoefte: Groot Merwede/Rijnenburg is aangewezen als een van de 17 belangrijkste ontwikkelgebieden van Nederland, met een potentie van 63.000–75.000 woningen en 33.000–45.000 banen.Belangrijke schakel in de zuidwestelijke stadsontwikkelingStadseiland‑Zuid heeft door zijn centrale ligging een cruciale rol tussen Merwede, Papendorp en Rijnenburg. De Merwedelijn, de toekomstige snelle OV-verbinding, is daarbij een belangrijke randvoorwaarde om het gebied goed te ontsluiten voor zowel bewoners als bedrijven.VervolgstappenDe Programmatische Verkenning vormt de eerste stap in een meerjarig planproces. De inzichten worden verder uitgewerkt in een Uitgangspuntennotitie, een Omgevingsvisie en uiteindelijk een Omgevingsplan. De gemeente Utrecht gaat hierover in gesprek met bewoners, ondernemers, de gemeenteraad en andere betrokkenen. 

24-03-2026
Nieuws
Van hittestress naar vergroening op bedrijvenpark De President
Van hittestress naar vergroening op bedrijvenpark De President

Op bedrijvenpark De President, heeft PHB als aanjager van toekomstbestendige bedrijventerreinen, samen met ondernemers, parkmanagement en de gemeente, gezorgd voor een aanmerkelijke investering van bijna €900.000 in de vergroening van het bedrijvenpark.Na de succesvolle pilot hebben inmiddels meerdere bedrijven interesse getoondOndanks dat het bedrijventerrein destijds modern was ingericht, was het nog niet voorbereid op klimaatverandering. Door de intensieve bebouwing en beperkte groenzones liep de gevoelstemperatuur op warme dagen op tot wel 37–38°C, was er nauwelijks schaduw langs looproutes én voldeed minder dan de helft van de bedrijven aan de norm voor een koele plek binnen 300 meter. Kortom: het terrein was functioneel ingericht, maar bood op het gebied van klimaatadaptatie nog duidelijk ruimte voor verbetering, met kansen om het toekomstbestendiger en aantrekkelijker te maken voor werknemers, bezoekers en bedrijven. In 2023 gaf het Parkmanagement daarom opdracht om de problemen rondom hitte, groen en wateroverlast in kaart te brengen. De conclusie was helder: structurele verbetering kon alleen worden bereikt door openbare én private ruimte gezamenlijk te vergroenen.De impasse doorbreken De gemeente was in eerste instantie terughoudend over het vergroenen van het bedrijvenpark. Er waren al vaste plannen voor de uitstraling en strakke beheerbudgetten. Ook leek er weinig ruimte in de openbare omgeving door kabels en leidingen onder de grond. Parkmanagement besloot om een ‘aanjager’ via PHB in te schakelen, die zorgde voor gelijkwaardige gesprekken, waarin de verschillende perspectieven vanuit de betrokkenen werden besproken. Er ontstond tussen Parkmanagement, de deelnemende bedrijven en de verschillende afdelingen van de gemeente, begrip en een gesprek over wat mogelijk was. Door te kiezen voor een pilot benadering ontstond voor de gemeente, ruimte om op een andere manier naar ontwerp, beheer en kosten te kijken.Gezamenlijke inspectie in het gebied maakten kansen zichtbaar en creëerde enthousiasme.De bedrijven bleken over het algemeen bereid te investeren in hun eigen terrein, waarvan vijf bedrijven zich committeerden om hun eigen kavels ingrijpend te vergroenen. ‘Onze rol was om deze impasse te doorbreken.’ Nico Meester – PHBVan kansen naar concrete plannen Om snel inzicht te krijgen in haalbaarheid en kosten werd besloten een kansenanalyse te laten maken. Met behulp van een subsidie uit de provinciale regeling Ondersteuning Toekomstige Werklocaties werd €25.000 aan procesgeld toegekend, met 50% co-financiering. Opgebracht door parkmanagement, gemeente en PHB, ieder voor één derde deel. In totaal kwam er zo €50.000 beschikbaar.  Stichting Greendustry werkte vervolgens concrete plannen uit voor vijf bedrijfskavels en aangrenzende openbare ruimte, inclusief een begroting. In nauw overleg met alle partijen ontstonden realistische, gedragen ontwerpen.Ondernemers werden enthousiast en de gemeente ging van een afwachtende naar een actieve partner. ‘PHB speelde een belangrijke, aanjagende rol in het project en wist verschillende partijen met elkaar te verbinden.’ Hugo Kranenburg – GreendustrySubsidie als accelerator De totale investering voor de uitwerking van de vergroening bedraagt bijna €900.000.  Via de provinciale subsidieregeling Toekomstbestendige Bedrijventerreinen is 25% hiervan toegekend.  De uitvoering start in begin 2026 en bestaat onder andere uit: Groene bedrijfstuinen Wandelvriendelijke, schaduwrijke stoepen Vergroende gevels en koele verblijfsplekken De vergroening van de omgeving moet zorgen voor minder hittestress en wateroverlast en een fijne en aantrekkelijke werkomgeving.  ‘Door de korte lijnen met PHB en financiële ondersteuning is het project uiteindelijk ook in de uitvoeringsfase gekomen.’ Rob ten Bok – Parkmanager De PresidentSamen investeren in de toekomst Als deze case ons één ding heeft geleerd, dan is het dat samenwerking essentieel is. De gemeente en het bedrijfsleven moeten het samen doen en succes ontstaat wanneer ze beide eigenaarschap voelen. Nog meer learnings:  Betrek ontwerp, beheer én budgethouders vanaf het begin. Een gezamenlijke kijkronde breekt barrières af en maakt kansen zichtbaar en tastbaar Focus op de voordelen: mooiere uitstraling, meer comfort, hogere productiviteit, een koelere omgeving en minder wateroverlast. Wees helder over kosten en subsidiemogelijkheden Schetssessies stimuleren creativiteit en samenwerking.  Een integrale aanpak voor zowel openbare als private ruimte is cruciaal Een duidelijk integraal plan zorgt voor draagvlak en maakt uitvoering mogelijk De kracht van de bedrijvenvereniging van bedrijvenpark de President zit in samenwerken, duidelijke kaders, concrete cijfers, een gezamenlijke rekensom en heldere afspraken over wie wat doet. Juist een kleinschalige pilot bleek de sleutel tot blijvend draaglak en kansen voor opschaling. ‘De ervaringen die we met dit project hebben opgedaan, worden inmiddels meegenomen in projecten op andere werklocaties in de Haarlemmermeer.’ Ed Nieuwenhuizen – Procesbegeleider Duurzame Werklocaties,- Gemeente Haarlemmermeer Beeld: Bedrijvenpark De President, gemaakt door The Flying Dutchmen

06-03-2026
Aanmelden nieuwsbrief